STANOWISKO Nr 4/26/X

NACZELNEJ RADY LEKARSKIEJ

z dnia 23 października 2026 r.

w sprawie odpowiedzialności za skutki dla systemu opieki zdrowotnej w związku z uchwaleniem ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw

W związku z uchwaleniem przez Sejm Rzeczpospolitej Polskiej w dniu 22 października 2026 r. ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 3157) Naczelna Rada Lekarska przypomina, że samorząd lekarski zgłaszał do projektu tej ustawy liczne uwagi i zastrzeżenia, które nie zostały uwzględnione w toku prac legislacyjnych.

Ustawa opiera się na błędnym przekonaniu, że narzucenie szeregu ograniczeń dotyczących zatrudniania i wynagradzania personelu medycznego spowoduje poprawę dostępności i jakości udzielanych świadczeń zdrowotnych, a także poprawę sytuacji finansowej zadłużonych placówek ochrony zdrowia. Jednocześnie ustawa nie przynosi satysfakcjonujących rozwiązań pozwalających realnie poprawić funkcjonowanie sytemu ochrony zdrowia w Polsce, w szczególności nie prowadzi do szybkiej zmiany wyceny świadczeń i odpolitycznienia ochrony zdrowia. Samorząd lekarski od dawna podkreśla, że podstawowym problemem systemu jest niewłaściwa wycena świadczeń, prowadząca m.in. do powstawania kominów płacowych.

W ocenie Naczelnej Rady Lekarskiej rozwiązania przyjęte w ustawie, w szczególności takie jak obowiązek pracy w wymiarze nie mniejszym niż połowa etatu (przewidziany dla świadczeń szpitalnych i AOS realizowanych w zakładzie leczniczym, który zawarł z NFZ umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu leczenia szpitalnego) czy obowiązek uzyskania zgody wszystkich dotychczasowych pracodawców na podjęcie przez personel medyczny dodatkowego zatrudnienia, może skutkować zmniejszeniem dostępności pacjentów do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Samorząd lekarski stanowczo podkreśla, że za przyjęte w ustawie mechanizmy związane z zatrudnieniem personelu medycznego, które doprowadzą do ograniczenia liczby świadczeń, likwidacji części oddziałów i poradni, ograniczenia dostępności pacjentów do świadczeń oraz nadmiernego obciążenia dużych ośrodków pacjentami, wyłączną odpowiedzialność ponosić będą politycy opowiadający się za przyjęciem rozwiązań objętych ustawą z dnia 22 października.